ir. Silvia Blankestijn - 2008

Silvia Blankestijn wil de kwaliteit verbeteren van trainingsprogramma’s op het gebied van communicatie, management, persoonlijke effectiviteit en teamontwikkeling.

'Trainen met hart en ziel' geeft een gedegen en praktijkgericht inzicht in de aspecten die van belang zijn bij het ontwikkelen van effectieve trainingsprogramma’s. De auteur illustreert de verschillende thema’s met herkenbare praktijkvoorbeelden.

Dit boek is bedoeld voor communicatie- en managementtrainers, opleidingsfunctionarissen, HRM-managers en mensen die een training of workshop gaan geven op het gebied van communicatie, management, persoonlijke effectiviteit of teamontwikkeling.

Silvia geeft aan:

Ik heb ‘Trainen met hart en ziel’ geschreven vanuit mijn liefde voor het trainersvak. Een vak waarin je mensen een stukje mag begeleiden bij hun ontwikkelingsweg. Soms praktisch en instrumenteel, een andere keer diepgaand en persoonlijk.

Veel trainers zijn ‘in het vak gerold’ en stuiten in de loop van de tijd op vele vragen ten aanzien van de programmering van hun trainingen. Maar ook ervaren trainers worstelen regelmatig met vragen als: Hoe zet ik mijn deelnemers aan tot daadwerkelijke gedragsverandering in de praktijk? Hoe haal ik het meeste leerrendement uit mijn trainingen? En: Hoe breng ik de gepaste diepgang in mijn training?

Dit boek is ontstaan als handleiding voor de post-HBO registeropleiding ‘Trainen met hart en ziel®’. De oefensituaties en praktijktrainingen in deze opleiding hebben bijgedragen aan de vele illustratieve voorbeelden in het boek.

Trainen met hart en ziel geeft je een gedegen input over het ontwikkelen van trainingsprogramma’s, en zal je ongetwijfeld inspireren om nieuwe dingen uit te proberen in je trainingen.

 

Recentie ‘Trainen met hart en ziel’

Door: Marianne Dekkinga

Kwaliteit – dat is het eerste woord dat, na het lezen van ‘Trainen met hart en ziel’ in me op komt.

Silvia Blankestijn geeft met dit boek een uitstekende weergave van het trainersvak:

Voor beginnende trainers een prima en praktische handreiking voor het ontwikkelen en uitvoeren van trainingen; voor ervaren trainers een prettig leesbaar en volledig naslagwerk over de vraag:  ‘heb ik nu alles gehad?’.

Met wat ze noemt ‘de zes niveaus van succesvol trainen en coachen’ biedt Blankestijn een integrale benadering en dat is wat dit boek zo bijzonder en de inhoud zo volledig maakt.

Daar waar in veel trainingsliteratuur vooral wordt geschreven over attitude, over mentale denkprocessen en omgevingsfactoren, daar is in dit boek aandacht voor een integratie van deze aspecten met het fysieke (lichaamstaal, uitstraling, energie), met het emotionele (maar eigenlijk durf ik gewoon niet) en het spirituele niveau. Zonder daarbij zweverig te zijn, worden vragen over zingeving, persoonlijke versus organisatiewaarden, missie en visie van de  organisatie in trainingsthema’s omgezet tot concrete werkbare instrumenten.

Het boek begint met een beschouwing over ‘de zin van training’. Wordt de training gezien als bedrijfsuitje? Is de oplossing ‘training’ wel een afdoende antwoord op het veronderstelde probleem? Wat bepaalt de impact en effect van een succesvolle training?

Voor dat laatste bekijkt Blankestijn de ontwikkeling van mensen en organisatie op 6 niveaus (het mentale, emotionele, fysieke, gedrags-, spirituele en omgevingsniveau) en geeft zij aan dat mensen pas in staat zijn tot gedragsverandering in de dagelijkse werkpraktijk als ze in staat zijn zich te ontwikkelen op deze te onderscheiden niveaus.

Het gaat daarbij niet alleen om competentieontwikkeling, wat vooral zichtbaar is in het concrete gedrag dat iemand tentoonspreidt, maar ook om persoonlijke ontwikkeling, wat wordt vormgegeven om vragen als: waar liggen persoonlijke barriéres, wat zijn patronen die je belemmeren om succesvol te zijn.

Deze twee elementen worden tenslotte verweven op het niveau van zingeving: door in contact te komen met je ware zelf en te weten waar je persoonlijke bezieling ligt,  te zoeken naar de innerlijke drijfveren die je eigen motivatie bepalen.

De keuze voor het ontwikkelen van trainingsprogramma’s ‘van buiten naar binnen’ of juist ‘van binnen naar buiten’ wordt uiteengelegd in relatie tot de effectiviteit van dergelijke programma’s. Met de, in Trainen met Hart en Ziel, omschreven ‘doelenhiërarchie’ wordt een helder instrument geboden om op een systematische wijze abstracte thema’s en doelen uit te werken tot een concreet programma met heldere werkdoelen en gerichte werkvormen.

Veel aandacht is er voor de transfer van het geleerde, waarin Blankestijn laat zien dat een training pas effectief kan zijn als deze met de dagelijkse werkpraktijk wordt verbonden. Hiervoor biedt ze een overzicht van werkvormen en opdrachten om dit te kunnen realiseren.

Trainen met Hart en Ziel gaat voorts uitgebreid in op de persoon van de trainer zelf. Immers, als trainer ben je je eigen instrument. Vanuit de eigen energiebalans en al dan niet afgestemd op je eigen persoonlijke bezieling om dit mooie vak uit te oefenen, bepaalt je eigen stijl voor een belangrijk deel de impact van de training op de deelnemers.

Blankestijn laat zien waar ze het over heeft en weet de diverse modellen en theorieën (o.a. Leary, Kolb, Covey, Ofman) met elkaar te verbinden en toe te passen in het mooie en bijzondere vak van communicatie- en managementtrainer.

Al met al een prima boek dat elke zichzelf respecterende trainer op zijn werktafel zo niet op het nachtkastje moet hebben liggen.

drs. Marianne Dekkinga is trainer, opleider en adviseur werkzaam bij VDO, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen.

TRAINER, TRAIN UZELF !

Recentie: Johan Sponselee, trainer en manager didactiek bij Brain Box, presentatie- en mediatrainingbureau in Hilversum en ex-deelnemer aan de post-HBO opleiding “Trainen met Hart en Ziel”.

Effectieve trainingsprogramma’s ontwikkelen is een vak apart. Er worden in Nederland voor miljarden Euro’s per jaar trainingsprogramma’s gevolgd. Er worden dus heel wat trainingen ontwikkeld door evenzoveel trainers. Vakmensen, maar ook heel wat beunhazen. Want het is een lucratief beroep en iedereen mag zich trainer of zelfs trainer/coach noemen.

Silvia Blankestijn wil de kwaliteit verbeteren van trainingsprogramma’s op het gebied van communicatie, management, persoonlijke effectiviteit en teamontwikkeling. Een schier onmogelijke opgave, lijkt het, want dit zijn nou juist die gebieden waarop heel wat zich trainers noemende ex-HRM’ers, voormalige afdelingshoofden en andere ex-leidinggevenden op basis van eigen inzichten en vaak met de beste bedoelingen voor zichzelf een nieuwe carrière zijn begonnen.

Maar, stelt Blankestijn in haar nieuwe boek “trainen met hart en ziel”, meestal met het effect dat de deelnemers weliswaar ‘een leuk dagje uit’ hebben gehad en soms zelfs naar huis gaan met geweldige persoonlijke inzichten, maar hiermee in de praktijk weinig of niets doen. Een “trainer met hart en ziel” verstaat zijn of haar vak, weet waarover ‘ie het heeft en beheerst in ieder geval de essentiële trainersvaardigheden, die nodig zijn om trainingsprogramma’s te ontwikkelen en uit te voeren.

Een trainingsprogramma volgens de maatstaven van Blankestijn ontwikkelen is een proces dat tijd vraagt. En dat geldt ook voor haar boek. Het is weliswaar zeer toegankelijk geschreven, maar staat bomvol met praktijkvoorbeelden, handvatten, instructies, inzichten, methodieken en reflectiepunten. Een boek waar je 9 maanden over doet in de post-HBO registeropleiding “Trainen met Hart en Ziel” van KB&K, waar Blankestijn naast algemeen directeur, ook docente, mentor en examensupervisor van is. Het is met name deze opleiding die haar vanuit haar twintigjarige trainerspraktijk bewust heeft gemaakt van de kneepjes van het trainersvak en een groot aantal voorbeelden in het boek heeft zij dan ook ontleend aan het ontwikkelproces van de praktijkexamens van de deelnemers, bestaande uit het geven van twee ‘echte’ trainingen.

Blankestijn behandelt in het boek alles dat komt kijken bij het geven van een training: van acquisitie tot evaluatie. Natuurlijk is het deels oude wijn in nieuwe zakken, maar zij heeft een nieuwe frisse manier van kijken naar mensen, groepen en processen. Zo introduceert zij het begrip ‘plopoefeningen’ als resultaat van het ondoordacht neerzetten van oefeningen om als didactisch verantwoorde trainer-in-spé maar netjes aan de leercirkel van Kolb te voldoen. En geeft verderop een alternatief zonder plop’s, tot stand gekomen in een supervisiegesprek met afstuderende trainers. Erg leerzaam, ook voor mij als gediplomeerde en ervaren trainer.

Het boek “trainen met hart en ziel” ademt sfeer, inhoud en ‘ziel’ van de KB&K registeropleiding trainer/coach. Sterker nog, in het boek is het leeuwendeel van de opleidingstheorie terug te vinden en als ex-student is het lezen dan ook een feest der herkenning. Een handzaam naslagwerk en makkelijker te hanteren dan de loodzware mappen met de complete lesstof die KB&K’ers 9 maanden lang meezeulen.

Voor ervaren ‘ongeregistreerde’ en aankomende trainers een absolute must-read, al was het alleen maar om nieuwe ideeën en praktische invulling van bestaande methodes uit te ehh… lenen. Maar, dan wel eerst even rustig aan met dat kopieerapparaat. Het geheim zit ‘m namelijk in de basis van het trainen met hart en ziel: het zelf leren denken, observeren, interveniëren, afstemmen en werken op alle 6 ontwikkelniveaus die in het boek uitgebreid worden besproken en de rode draad vormen. Van omgevings- tot en met spiritueel niveau. Want pas indien u zelf zo ver kunt stretchen dat u met het verkennen van alle niveaus geen ‘bibbergebied’ bij uzelf meer betreedt, bent u klaar voor Blankestijns programmeerkristal. Immers: je kunt als trainer de deelnemers niet verder brengen dan je zelf bent.

Dit boek is een onmisbaar instrument dat vele stappen verder gaat dan de redelijk recente standaardwerken van Karin de Galan en Marijke Lingsma. “Trainen met hart en ziel” is wat mij betreft de nieuwe trainingsbijbel. Of, zo u wilt, blauwdruk en gebruiksaanwijzing voor het geven van trainingen die wèl bij uw deelnemers beklijven. Trainingen met hart èn ziel.

Recensie ‘Trainen met hart en ziel’

Geschreven door Zillah van Venrooij 

De auteur werkte meer dan vier jaar met hart en ziel aan haar eerste manuscript. Het lijvige ‘Trainen met hart en ziel’ is het eindresultaat. Het boekwerk geeft een zeer uitgebreide en heldere kijk op het ontwikkelen van trainingsprogramma’s. Blankestijn neemt je vanuit haar eigen passie voor programmeren mee op stap in trainingsland. Met als resultaat dat je als trainer bestaande programma’s kritisch onder de loep neemt en vervolgens geïnspireerd aan het programmeren slaat. Het boek geeft inzicht in alle aspecten die van belang zijn voor het ontwikkelen van een gedegen trainingsprogramma. Aan bod komen onder meer het nut van een training, de ontwikkeling van een training, doelgericht programmeren, werkvormen kiezen, de transfer naar de praktijk, de trainer zelf en de uiteindelijke evaluatie.

 ‘Trainen met hart en ziel’ is door de rijkheid aan voorbeelden een belevenis op zich.

Blankestijn introduceert in haar boek het programmeerkristal, een overzichtelijk programmeermodel dat helderheid en houvast biedt gedurende het ontwikkelproces van een training. Het model bestaat uit zeven elementen die nauw met elkaar verbonden zijn:

1)    Doelgroep in kaart brengen

2)    Doelen definitief formuleren

3)    Werkvormen kiezen

4)    Afstemming op de trainer

5)    De inhoud uitwerken

6)    Praktische organisatie van de randvoorwaarden

7)    Transfer naar de praktijk

De auteur toont aan dat bij het ontwikkelen van een trainingsprogramma de genoemde onderdelen in elke gewenste volgorde kunnen worden ingezet. 

Dat de leerstijl van deelnemers van belang is dat wisten we al, maar Blankestijn weet dat te koppelen aan programmeren op zes verschillende niveaus (omgeving, mentaal, emotioneel, gedrag, fysiek en spiritueel),waardoor je je bewust wordt van de omvang en kern van de leervraag. Op bladzijde 252 formuleert Blankestijn het als volgt: “Als trainer kies je één of meer niveaus waarop je je bij de programmering focust, afgestemd op de ontwikkelpunten van de deelnemers. Hoe meer je als trainer werkt met die thema’s waarvan je deelnemers het meest kunnen leren, hoe meer impact en effect je trainingsprogramma’s zullen hebben”. Als trainer beoog je een programma samen te stellen dat antwoord geeft op de leervragen; een programma  dat zinvol is voor een organisatie en leidt tot een daadwerkelijke gedragsverandering bij de deelnemers.    

‘Trainen met hart en ziel’ is een boeiend boek dat je als trainer laat nadenken over alle facetten van programmeren. Het boek stelt je als trainer in staat, om vanaf het opdrachtgesprek tot en met de evaluatie heel bewust bezig te zijn met alle keuzes die in het traject worden gemaakt. Wat ook prima werkt is eerder gemaakte trainingsprogramma’s toetsen op inhoud, werkvormen en effectiviteit. Het boek biedt daarvoor een duidelijk kader en daarmee ook een confronterende spiegel. Voor beginnende trainers biedt ‘Trainen met hart en ziel’ een leidraad van A tot Z. Van de ‘A’ van Afstemmen tot de ‘Z’ van Zelfkennis.

De schrijfster wil de kwaliteit verbeteren van trainingsprogramma’s op het gebied van communicatie, management, persoonlijke effectiviteit en teamontwikkeling. Met haar debuut ‘Trainen met hart en ziel’ levert zij daar een belangrijke bijdrage aan. Dit boek is een rijke bron van informatie èn een praktische leidraad voor trainers, HRM-managers en overige begeleiders van bijeenkomsten.

Zillah van Venrooij, trainer/coach